To jest TEN dzień, w którym DZIĘKUJĘ to za mało

Góry zachwycają, ale potrafią też zaskoczyć. Zmienna pogoda, trudny teren, kontuzja, zagubienie czy nagłe załamanie warunków mogą sprawić, że zwykła wycieczka zmieni się w sytuację wymagającą profesjonalnej pomocy. Pewnie większość z nas to przeżyła. Właśnie dlatego dzisiaj pomyśleć o nich oraz docenić tych, którzy znają górskie szlaki, potrafią przewidzieć zagrożenia i – kiedy trzeba – ruszają na pomoc.

Dzisiaj obchodzony jest Dzień Przewodników i Ratowników Górskich, nazywany również Świętem Ludzi Gór.

Skąd wziął się Dzień Przewodników i Ratowników Górskich?

Historia tego święta jest mocno związana ze Śnieżką i postacią św. Wawrzyńca, którego wspomnienie przypada właśnie na 10 sierpnia. Na szczycie Śnieżki znajduje się kaplica pod wezwaniem św. Wawrzyńca, wzniesiona w XVII wieku.

Za początek współczesnej tradycji święta przewodników uznaje się 10 sierpnia 1981 roku. Z inicjatywą, aby ten dzień uczynić świętem przewodników górskich, wystąpił Jerzy Pokój, przewodnik i ratownik związany z Karkonoszami.

Z biegiem lat do przewodników zaczęli dołączać kolejni ludzie związani z górami – ratownicy, pracownicy parków narodowych, leśnicy, funkcjonariusze służb, wspinacze oraz turyści. W ten sposób święto zaczęło funkcjonować szerzej jako Święto Ludzi Gór.

Warto przy tym zaznaczyć, że określenie "Dzień Przewodników i Ratowników Górskich" jest dziś powszechnie używane, ale historyczne źródła związane z obchodami na Śnieżce wskazują, że ich pierwotnym zamysłem było przede wszystkim święto przewodników górskich. Ratownicy stali się z czasem jedną z najważniejszych grup uczestniczących w obchodach. To święto ma nie tylko charakter zawodowy. Jest również okazją do przypomnienia o szczególnej więzi człowieka z górami – szacunku do natury, odpowiedzialności i wzajemnej pomocy.

Dobry przewodnik zna teren, potrafi ocenić trudność trasy, obserwuje pogodę i wie, kiedy należy zmienić plan. Zna również historię, przyrodę i kulturę regionu, dzięki czemu wyprawa staje się czymś więcej niż tylko przejściem z punktu A do punktu B. W górach doświadczenie często oznacza możliwość zauważenia zagrożenia, którego początkujący turysta jeszcze nie dostrzega.

W Polsce działają przede wszystkim Górskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (GOPR) oraz Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (TOPR). Ich zadaniem jest nie tylko prowadzenie akcji ratowniczych, ale także poszukiwania, szkolenia i działania profilaktyczne związane z bezpieczeństwem w górach. Historia GOPR sięga 1952 roku, kiedy po kursach ratownictwa prowadzonych przez ratowników TOPR zaczęto tworzyć regionalne sekcje ratownicze w Beskidach, Krynicy i Sudetach. Dziś ratownicy są przygotowani do działania w bardzo różnych sytuacjach – od wypadków na szlakach, przez poszukiwanie zaginionych osób, po działania w trudnych warunkach pogodowych.

10 sierpnia to nie tylko data w kalendarzu. To dzień, w którym warto przypomnieć sobie, jak wiele zawdzięczamy ludziom pracującym i działającym w górach. Przewodnicy dzielą się wiedzą, doświadczeniem i miłością do gór. Ratownicy są gotowi wkroczyć do akcji wtedy, kiedy dla innych kończy się bezpieczna wycieczka, a zaczyna walka z czasem.

Bo góry są piękne właśnie wtedy, gdy potrafimy je podziwiać z szacunkiem, odpowiedzialnością i pokorą.

 

fot.: AI