Czy rudzi ludzie wyginą? Do sprawy odnoszą się naukowcy

Rudzi ludzie stanowią zaledwie dwa procent światowej populacji, a od lat towarzyszy im mit o rychłym wymieraniu. Naukowcy są jednak zgodni: całkowite zniknięcie rudowłosych jest biologicznie niemożliwe.

Mit o wymieraniu rudowłosych

Osoby z rudymi włosami stanowią około dwóch procent światowej populacji. Nawet w Irlandii i Wielkiej Brytanii, uznawanych za światowe centra rudości, odsetek ten wynosi jedynie około dziesięciu procent. Od lat krąży przekonanie, że ta cecha stopniowo zanika i rudowłosi są skazani na ewolucyjne wyginięcie. Naukowcy jednoznacznie temu zaprzeczają.

Podobne doniesienia o rychłym końcu blondynów pojawiały się w prasie już w połowie XIX wieku.

Jak dziedziczone są rude włosy

Za rudy kolor włosów odpowiada recesywny wariant genu MC1R. Oznacza to, że dziecko musi odziedziczyć odpowiednią kopię tego genu od obojga rodziców, by mieć rude włosy. Osoba posiadająca tylko jeden taki wariant może być brunetem lub blondynem, ale nadal jest w stanie przekazać go potomstwu.

W praktyce oznacza to, że istnieje ogromna liczba tak zwanych ukrytych nosicieli rudości – ludzi o zupełnie innych kolorach włosów, którzy chronią pulę genetyczną. Całkowite wymarcie rudowłosych wymagałoby niemal całkowitego wyeliminowania wariantu MC1R u wszystkich ludzi na Ziemi, co naukowcy określają jako biologicznie niemożliwe.

Czerniak a rude geny – co mówią badania

Jednym z głównych argumentów przytaczanych na rzecz tezy o wymieraniu rudych jest ich wyższe ryzyko zachorowania na czerniaka. Osoby z odpowiednimi wariantami genu MC1R są na tę chorobę narażone od dwóch do czterech razy bardziej niż pozostałe. Wynika to z obecności feomelaniny – barwnika odpowiedzialnego za czerwony odcień włosów – oraz z obniżonej zdolności naprawy DNA uszkodzonego przez promieniowanie słoneczne.

Jednak z punktu widzenia ewolucji argument ten nie ma zastosowania. W dużych populacjach jedyną drogą do wyginięcia jest brak prokreacji, a nie ma żadnych dowodów na to, by rudowłosi mieli mniej dzieci niż bruneci czy szatyni.

Ukryte korzyści rudych genów

Badacze wskazują również, że wariant genu MC1R może nieść ze sobą pewne korzyści. Jasna skóra powiązana z tą cechą znacznie efektywniej produkuje witaminę D podczas krótkich i pochmurnych dni charakterystycznych dla północnej Europy.

Ostatnie badania laboratoryjne sugerują ponadto, że sam proces powstawania feomelaniny jest dla organizmu korzystny. Aby wyprodukować rudy pigment, ciało zużywa cysteinę – aminokwas, który w nadmiarze działa toksycznie na komórki. Produkcja rudego barwnika stanowi więc swoisty mechanizm neutralizacji tej substancji.

Rozproszenie genów, nie ich zanik

Naukowcy przyznają, że intensywne przemieszczanie się ludności w XXI wieku powoduje rozproszenie genów, przez co odsetek rudowłosych może w przyszłości nieznacznie się wahać. Całkowite zniknięcie tej cechy pozostaje jednak wyłącznie internetową legendą, niepotwierdzoną żadnymi dowodami naukowymi.