Nowelizacja ustawy górniczej przyjęta przez Sejm

Spółki górnicze będą mogły samodzielnie likwidować kopalnie, a odchodzący z pracy górnicy i pracownicy administracji czy wyspecjalizowanych spółek będą objęci świadczeniami osłonowymi. Takie rozwiązania przewiduje uchwalona wieczorem przez Sejm nowelizacja ustawy górniczej.

Jednorazowe odprawy dla odchodzących z kopalń mają wynieść 170 tysięcy złotych bez konieczności odprowadzania podatku. Odprawami będą objęci nie tylko pracownicy Polskiej Grupy Górniczej, Południowego Koncernu Węglowego i Węglokoksu Kraj, ale też Jastrzębskiej Spółki Węglowej i w przyszłości Bogdanki.

Za uchwaleniem ustawy głosowało 241 posłów Koalicji Obywatelskiej PSL, Polski 2050, Lewicy, Razem i niezrzeszeni. PiS i część Konfederacji oraz Konfederacji Korony Polskiej wstrzymała się od głosu. Teraz ustawa trafi do senatu a potem na biurko prezydenta.

Zmiany w prawie mają zacząć obowiązywać z początkiem 2026 roku. Ten moment został wybrany tak, by zgrać go z planowanymi procesami w górnictwie, między innymi z rozpoczęciem wygaszania kopalni Bobrek należącej do Węglokoksu Kraj oraz z połączeniem dwóch ruchów kopalni Ruda, czyli Bielszowic i Halemby, które przygotowuje Polska Grupa Górnicza. Podczas sejmowych prac nad ustawą wiceminister energii Marian Zmarzły wielokrotnie podkreślał, że branża czeka na nowe regulacje od dawna – zarówno spółki górnicze, jak i związki czy samorządy. Zaznaczał, że ustawa ma wypełnić zapisy porozumienia z 2021 roku i zapewnić odchodzącym pracownikom pełny pakiet świadczeń dopasowany do obecnego kształtu transformacji sektora.

Zmarzły przypominał też, że firmy objęte systemem wsparcia dostaną możliwość korzystania z dotacji z budżetu państwa oraz obligacji Skarbu Państwa, by sfinansować działania związane ze stopniowym zamykaniem zakładów. Jednocześnie zapewniał, że samo prawo nie wprowadza żadnych nowych decyzji o wygaszaniu kopalń – te są zapisane w umowie społecznej i nie obejmują żadnej jednostki Jastrzębskiej Spółki Węglowej. W dokumentach towarzyszących projektowi wyliczono, że przez najbliższą dekadę koszty likwidacji kopalń węgla kamiennego mogą sięgnąć 11,275 mld zł. Szacuje się także, że z górniczych urlopów skorzysta około 3,5 tysiąca pracowników PGG, PKW i Węglokoksu Kraj, a z urlopów dla pracowników przeróbki mechanicznej węgla około 240 osób.

W przypadku JSW przewiduje się, że z urlopu górniczego będzie korzystać około 3 tysięcy osób oraz ponad sto pracowników zakładów przeróbki, przy zatrudnieniu przekraczającym 32 tysiące osób na koniec 2024 roku.