Bojanek: to zależy od obrazu klinicznego konkretnego dziecka

Gościem Katarzyny Kapusty w Rozmowie Dnia Radia Piekary była Martyna Bojanek, psycholog i psychoterapeuta:

Coraz więcej diagnoz ADHD

Jak podkreślała Martyna Bojanek, w województwie śląskim około 7 tysięcy osób ma oficjalnie rozpoznane ADHD. "To są liczby osób które są oficjalnie zdiagnozowane" – mówi psychoterapeutka. Liczba diagnoz w ostatnich 15 latach podwoiła się. Ekspertka zaznaczała jednak, że są to wyłącznie osoby, u których zaburzenie zostało formalnie zdiagnozowane. Rzeczywista liczba osób z ADHD może być dużo większa.

Rosnąca świadomość sprawia, że po pomoc zgłaszają się zarówno rodzice dzieci, jak i osoby dorosłe. Obecnie wiadomo, że z ADHD nie "wyrasta się", dlatego wiele osób otrzymuje diagnozę dopiero w dorosłości.

ADHD może wpływać na codzienne funkcjonowanie

ADHD wiąże się między innymi z trudnościami w koncentracji, nadpobudliwością oraz problemami w funkcjonowaniu społecznym. Objawy mogą znacząco wpływać na życie rodzinne, zawodowe i edukacyjne.

Jak zwracała uwagę ekspertka, zdarza się, że osoby przez lata próbują znaleźć przyczynę swoich trudności. Bywa, że ich problemy są wcześniej interpretowane jako depresja czy zaburzenia lękowe, a właściwa diagnoza, że to jednak ADHD pojawia się dopiero po czasie.

Właściwa diagnoza ma kluczowe znaczenie

Martyna Bojanek podkreślała, że diagnostyka ADHD powinna być pogłębiona i uwzględniać wiele czynników. Podobne objawy mogą bowiem występować również przy innych problemach zdrowotnych czy w określonych warunkach środowiskowych.

W przypadku dzieci ważne jest między innymi uwzględnienie ich sytuacji rodzinnej oraz warunków, w jakich się wychowują. Objawy nadpobudliwości mogą mieć również inne podłoże. Przykładem są zaburzenia pracy tarczycy czy inne dolegliwości zdrowotne, które mogą powodować symptomy przypominające ADHD.

Dlatego przed postawieniem diagnozy konieczne jest dokładne różnicowanie i wykluczenie innych możliwych przyczyn. "To zależy od obrazu klinicznego konkretnego dziecka" – mówi Martyna Bojanek.

ADHD u dziewczynek i kobiet często pozostaje nierozpoznane

Szczególnym wyzwaniem jest rozpoznawanie ADHD u dziewczynek i kobiet. Jak wskazywała ekspertka, objawy mogą być mniej widoczne lub przyjmować inną formę niż stereotypowo kojarzona z ADHD nadaktywność fizyczna.

Wpływ na późniejsze rozpoznanie mogą mieć również oczekiwania społeczne wobec dziewczynek. Zdarza się, że zamiast wyraźnej nadruchliwości pojawiają się inne zachowania, takie jak trudności z koncentracją, wewnętrzne pobudzenie czy nadmierne obgryzanie paznokci. Jednocześnie występują również dziewczynki z pełnoobjawowym obrazem ADHD.

Jak pomagać osobom z ADHD?

Sposób postępowania zależy od obrazu klinicznego konkretnej osoby. Leczenie ADHD może obejmować farmakoterapię, a o zastosowaniu leków decyduje lekarz psychiatra. W terapii wykorzystywana jest również praca z odpowiednim terapeutą, a także strategie pomagające w organizacji codziennego funkcjonowania i pracy.

Ekspertka zwracała uwagę, że szczególnie w przypadku dzieci ważne jest obserwowanie ich funkcjonowania. Jeżeli rodzice robią wszystko, co mogą, a mimo to trudności nadal się utrzymują, może to być sygnałem, że warto dokładniej przyjrzeć się rozwojowi dziecka i skonsultować jego sytuację ze specjalistą.