Śląsk, ołów i kobieca siła. Serial „Ołowiane dzieci” budzi duże emocje

W produkcji "Ołowiane dzieci", inspirowanej losami Jolanty Wadowskiej-Król, zobaczymy wielu aktorów silnie związanych ze Śląskiem. W obsadzie pojawiają się między innymi Robert Talarczyk, Grażyna Bułka, Barbara Lubos, Michał Żurawski, Grzegorz Przybył czy Mirosław Neinert. Serial opowiada historię walki o zdrowie najmłodszych mieszkańców terenów skażonych przez Hutę Szopienice.

W produkcji słychać śląską mowę, choć twórcy zadbali, by była zrozumiała także dla widzów spoza regionu. Sama główna bohaterka, grana przez Joannę Kulig, nie posługuje się śląskim i – zgodnie z fabułą – nie pochodzi z regionu, lecz przyjeżdża tu z zewnątrz.

Gwiazdy ze Śląska i decyzje twórców

Choć prawdziwa Jolanta Wadowska-Król była związana ze Śląskiem od urodzenia, reżyser Maciej Pieprzyca zdecydował się pokazać ją jako osobę przyjezdną. Jak zauważa "Dziennik Zachodni", "Doktórka" urodzona w Katowicach mogła wzbudzić wśród mieszkańców Szopienic więcej zaufania, niż "obca"?

Taki zabieg sprawia jednak, że historia nabiera bardziej uniwersalnego wymiaru. Serialowa bohaterka jeszcze wyraźniej kontrastuje ze środowiskiem rodzin hutniczych.

Joanna Kulig tworzy postać zdecydowaną i charyzmatyczną. W jednej ze scen słyszymy, jak mówi "boję się" – jak podaje "Dziennik Zachodni".

Śląscy aktorzy i autentyczność regionu

Znaczną część obsady stanowią artyści związani z regionem. Dla wielu z nich śląska mowa jest czymś naturalnym, a nie wyuczonym elementem roli. To przekłada się na wiarygodność postaci, zwłaszcza w przypadku bohaterów takich jak hutnik Kazimierz Śliwa czy Alojz Sonntag.

Mocno zapada w pamięć także rola Michała Żurawskiego jako oficera SB Huberta Niedzieli. To postać częściowo fikcyjna, ale bardzo złożona psychologicznie. Aktor, pochodzący z Zabrza i kibicujący Ruchowi Chorzów, w razie potrzeby naturalnie przechodzi na śląski.

– Czasem my znajdujemy historie, a czasem historie znajdują nas. W tym wypadku ta historia znalazła mnie. To historia wyjątkowa. Wiedziałem, ze chciałbym ją opowiedzieć – o pani Wadowskiej-Król, o "doktórce". Jeżeli chodzi o scenografię, to Asia Macha, też Ślązaczka i jej pion stanęli na rzęsach, by odwzorować targowisko, dzielnicę, w której dzieje się lwia część tego serialu oraz hutę, która też nie istnieje. Jest jedna hala i muzeum – mówił w trakcie spotkania z dziennikarzami reżyser serialu Maciej Pieprzyca.

Polityka, propaganda i realia PRL

Serial pokazuje zderzenie świata robotników z partyjną władzą. Trwa okres propagandy sukcesu, a region przygotowuje się do wizyty Leonida Breżniewa. Pierwszy sekretarz KW PZPR w Katowicach, Zdzisław Grudzień, nie chce dopuścić do skandalu wokół zakładu, który – jak czytamy w "Dzienniku Zachodnim" – według lekarki "huta truje".

W fabule pojawia się także postać Jerzego Ziętka, czyli wojewody katowickiego, granego przez Mariana Dziędziela. Konflikty polityczne, inwigilacja i presja systemu tworzą tło całej historii.

Twórcy pozwalają sobie momentami na lekkie przesunięcia chronologii, ale ogólny obraz epoki pozostaje czytelny. Na ekranie widać hałdy, familoki czy podwórka znane z wielu śląskich miast. To nie tylko rekonstrukcja historyczna, ale także przypomnienie, że w niektórych miejscach regionu czas zatrzymał się na dekady.

Kobiety jako fundament opowieści

Największą siłą serialu są jednak bohaterki kobiece. Żony hutników, matki dzieci, pielęgniarki. Grażyna Bułka jako pielęgniarka Pelagia pokazuje postać niejednoznaczną. Barbara Lubos jako Marta Śliwa tworzy poruszający portret kobiety rozdartej między lojalnością wobec męża a troską o rodzinę. Pojawia się też Anna Guzik jako robotnica huty, która z czasem zaczyna patrzeć na rzeczywistość inaczej.

To właśnie kobiety stają się siłą napędową zmian. Gdy zdobywają zaufanie wobec lekarki, wspólnie zaczynają działać. Serial pokazuje ich jako osoby bardziej odporne na manipulację i gotowe do walki o zdrowie swoich dzieci. By jeszcze lepiej poznać realia ukazywane w serialu, można sięgnąć też po literaturę. Izba Regionalna w Piekarach Śląskich proponuje publikacje "Ołowiane dzieci" Michała Jędryki, "Doktórka od familoków" Magdaleny Majcher i "Moja ołowianko, klęknij na kolanko" Marty Fox.

Zdjęcie wyróżniające: materiały prasowe Netflix

Źródło: Dziennik Zachodni/własne