Nowe kompetencje GZM – Prezydent Nawrocki podpisał ustawę metropolitalną

Prezydent RP Karol Nawrocki podpisał ustawę rozszerzającą kompetencje Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, o której pisaliśmy TUTAJ. Nowelizacja otwiera przed GZM nowe obszary działania, w tym politykę gospodarczą, transformację energetyczną, rynek pracy i gospodarkę odpadami.

Prezydent podpisał ustawę rozszerzającą kompetencje GZM

Prezydent RP Karol Nawrocki podpisał ustawę, która nowelizuje przepisy dotyczące Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Dokument, datowany na 3 lipca 2026 roku, rozszerza zakres zadań, jakie GZM może realizować wspólnie na rzecz tworzących ją 41 miast i gmin zamieszkiwanych przez blisko 2,1 miliona osób.

Formalnie podpisana ustawa dotyczy związku metropolitalnego w województwie pomorskim, jednak zawiera również nowelizację ustawy o związku metropolitalnym w województwie śląskim. To właśnie ta zmiana ma bezpośrednie znaczenie dla funkcjonowania GZM.

Nowe obszary działania metropolii

Nowelizacja znacząco poszerza katalog dziedzin, w których Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia będzie mogła podejmować wspólne działania. Zgodnie z nowymi przepisami GZM zyska kompetencje między innymi w zakresie polityki gospodarczej i innowacyjnej, transformacji energetycznej, rynku pracy i aktywizacji zawodowej, edukacji i współpracy z uczelniami, kultury oraz gospodarki komunalnej, w tym gospodarki odpadami.

Nowe regulacje umożliwią także tworzenie wspólnych usług i realizację przedsięwzięć w obszarach, w których działanie w skali całej metropolii może być skuteczniejsze niż oddzielne działania poszczególnych samorządów.

Reakcje władz metropolii i Katowic

Przewodniczący Zarządu GZM Leszek Pietraszek ocenił podpisanie ustawy jako ważny dzień dla metropolii i jej mieszkańców. Podkreślił, że po dziewięciu latach funkcjonowania GZM otrzymuje narzędzia pozwalające skuteczniej odpowiadać na wspólne wyzwania miast i gmin, i podziękował prezydentowi RP oraz wszystkim, którzy przez ostatnie lata wspierali starania o zmianę przepisów.

Prezydent Katowic Marcin Krupa wskazał, że nowe przepisy wzmacniają możliwości działania metropolii i tworzą lepsze warunki do realizacji wspólnych inwestycji, rozwoju transportu publicznego oraz odpowiadania na wyzwania transformacji gospodarczej i przestrzennej.

Finał wieloletnich starań samorządów i środowisk regionalnych

Nowelizacja ustawy metropolitalnej była od lat jednym z kluczowych postulatów GZM. Starania o zmianę przepisów wspierali samorządowcy 41 miast i gmin, parlamentarzyści, a także przedstawiciele środowisk akademickich i gospodarczych Górnego Śląska i Zagłębia. W czerwcu 2026 roku te środowiska wystosowały wspólny apel do prezydenta RP o podpisanie ustawy, argumentując, że GZM udowodniła swoją skuteczność jako narzędzie współpracy samorządów.

Dziewięć lat Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii

GZM powstała w 2017 roku jako pierwszy w Polsce związek metropolitalny utworzony na mocy odrębnej ustawy. W ciągu dziewięciu lat rozwinęła jeden z największych systemów transportu publicznego w kraju, realizowała projekty ponadlokalne i wspierała współpracę samorządów w obszarach kluczowych dla rozwoju regionu. Podpisanie nowelizacji otwiera według jej władz nowy etap w historii metropolii.